Środa, 24 czerwca 2026 — Tabliczka, która łamie ród
Głuchy stukot pieczęci
Pieczęć parafialna uderza w papier z suchym, ostatecznym trzaskiem. Tusz rozlewa się w okrągłej formie, utrwalając nazwę, adres, numer REGON. Kolejny dokument, kolejne zaświadczenie, kolejna zgoda. Ten gest, powtarzany tysiące razy, staje się mechanicznym odruchem ręki, która kiedyś została namaszczona do składania Najświętszej Ofiary. Ręki, która teraz zatwierdza, kwituje i archiwizuje.
W tym głuchym stukocie metalu o papier kryje się jedno z naszych największych napięć: bycie funkcjonariuszem sacrum. Administratorem łaski. Nasze imię i nazwisko na pieczęci staje się synonimem funkcji, tytułu, urzędu. Proboszcz. Wikariusz. Kustosz. A gdzieś pod tą warstwą instytucjonalnej tożsamości pulsuje pytanie o imię właściwe, to, które wspomniał Pan „od wnętrzności matki”. To, którego nie da się zamknąć w okrągłej formie pieczęci.
Niemożliwe imię
Scena w domu Zachariasza to nie jest rodzinna sielanka. To teologiczny i społeczny akt buntu. Krewni i sąsiedzi, synkletos, czyli krąg rodowy, przychodzą z gotowym scenariuszem. Tradycja, prawo, zwyczaj – wszystko domaga się imienia „Zachariasz”. To imię jest gwarancją ciągłości, dziedzictwa, przynależności do rodu kapłańskiego. Jest bezpieczne i przewidywalne. Odpowiedź Elżbiety – „Nie, natomiast ma otrzymać imię Jan” (Ouchi, alla klēthēsetai Iōannēs) – jest zerwaniem paktu. To imię nie ma precedensu w rodzie. Jest obce, nieuzasadnione, niemożliwe.
Punkt kulminacyjny to niemy gest Zachariasza. Prosi o pinakidion, małą, pokrytą woskiem tabliczkę do pisania. Jego czyn jest publiczną, nieodwołalną deklaracją wiary. Pisząc „Jan będzie mu na imię”, nie tyle nadaje imię, co potwierdza imię nadane przez Boga. Jehochanan – „Jahwe jest łaskawy” – to nie tylko etykieta, to program. To manifest Bożej nowości, która wdziera się w historię, łamiąc logikę krwi i dziedziczenia. Reakcją tłumu nie jest wzruszenie, lecz phobos – bojaźń, egzystencjalny lęk w obliczu boskiej interwencji, która wywraca porządek świata. Usta Zachariasza otwierają się dopiero wtedy, gdy jego ręka zapisała akt posłuszeństwa. Słowo wraca do niego, gdy on sam poddał się Słowu.
Sługa ukryty w kołczanie
Każdy z nas nosi w sobie to napięcie między „Zachariaszem” a „Janem”. „Zachariasz” to imię, które nadaje nam system: oczekiwania kurii, presja parafian, logika statystyk, schemat kariery kościelnej. To imię, które ma zapewnić ciągłość, porządek i spokój. To proboszcz, który ma być sprawnym menedżerem. To wikary, który ma być popularny wśród młodzieży. To kapłan, który ma pasować do zastanego modelu. Jesteśmy kuszeni, by dla świętego spokoju przyjąć to imię, grać tę rolę, stać się przewidywalnym elementem kościelnej struktury.
Jan Chrzciciel, którego narodziny dziś świętujemy, jest patronem tożsamości otrzymanej, nie wypracowanej. Jego życie jest egzegezą proroctwa Izajasza: „w cieniu swej ręki mnie ukrył… utaił mnie w swoim kołczanie”. Jego siła nie pochodziła z rodowodu, ale z pustyni (en tais erēmois). Eremos to nie tylko geograficzna pustka. To teologiczna przestrzeń bycia „nieużytecznym” w oczach świata. To czas ukrycia, formacji w ciszy, z dala od aplauzu i ludzkich projektów. Nasze kapłańskie eremos to często pusta plebania po ostatnim spotkaniu, to konfesjonał, do którego nikt nie puka, to Msza w dzień powszedni z garstką wiernych. To poczucie bezowocności i marnowania sił, które tak boleśnie wyraża Sługa Jahwe: „Próżno się trudziłem, na darmo i na nic zużyłem me siły”. Pokusa polega na ucieczce z tej pustyni – w gorączkową aktywność, w budowanie cyfrowego wizerunku, w schronienie się za biurkiem i pieczęcią. Wierność powołaniu na wzór Jana polega na trwaniu w kołczanie, na zgodzie na bycie zaostrzaną strzałą, która czeka na moment wyznaczony przez Łucznika, a nie na poklask tłumu.
Twoje imię
Nasza kapłańska walka rozgrywa się ostatecznie między pieczęcią parafialną a tabliczką Zachariasza. Między imieniem, które daje nam funkcja, a tym, które wyszeptał Bóg w chwili powołania. Prawdziwa płodność rodzi się z odwagi, by na tabliczce codziennych obowiązków, porażek i modlitw uparcie pisać niemożliwe imię, które dał nam Bóg.
Odrzuć imię, które dał ci ród; twoja tożsamość leży na pustyni, nie w pałacu.
Źródło czytań: brewiarz.pl
Zdjęcia: Raymond Petrik, mk. s — via Unsplash
